Satelliet biedt veel gratis zenders, maar ook FTA-gebruik loopt terug

In dit artikel:

Hoewel via een schotel honderden televisie- en radiozenders zonder abonnement zijn te ontvangen, neemt het aantal Nederlandse huishoudens met satellietontvangst al jaren af. Free-to-air (FTA) betekent dat zenders ongecodeerd worden uitgezonden en zonder smartcard of maandelijkse kosten kunnen worden bekeken, na een eenmalige investering in een schotel en ontvanger.

Via Astra 19,2° oost zijn onder meer de Duitse publieke zenders Das Erste, ZDF, 3sat, ARTE, Phoenix, KiKA en regionale omroepen als WDR, NDR, BR en SWR gratis in HD beschikbaar. Commerciële Duitse zenders zoals RTL, VOX, ProSieben en Sat.1 zijn ongecodeerd in SD te ontvangen; hun HD-versies vallen onder het betaalplatform HD+. Ook France 24, TV5Monde, Al Jazeera English en honderden radiozenders zijn beschikbaar. Op Astra 2 op 28,2° oost kunnen kijkers het Britse Freesat-aanbod ontvangen, waaronder BBC, ITV, Channel 4 en Channel 5.

Satelliettelevisie vormt daarmee een aanvulling op pakketten van Ziggo, KPN, Odido en DELTA, die veel buitenlandse zenders niet of alleen tegen betaling aanbieden. Britse commerciële zenders en sommige Duitse regionale omroepen ontbreken vaak wegens uitzendrechten of worden beperkt door aanvullende afspraken. Voor bewoners van grensgebieden, vakantieparken, campers en tweede woningen is satelliet soms de enige praktische toegang tot Duitse of Britse televisie.

Een schotel plaatsen wordt echter moeilijker. Een antenne tot twee meter is bouwtechnisch meestal vergunningvrij, maar huurders hebben toestemming van hun verhuurder nodig en appartementseigenaren zijn vaak afhankelijk van de VvE. Welstandsregels, beschermde stadsgezichten en het ontbreken van vrij zicht op het zuiden vormen extra obstakels. Een gemeenschappelijke schotel kan uitkomst bieden, maar wordt weinig toegepast.

Volgens marktschattingen gebruiken ongeveer 2,3 miljoen Nederlanders inmiddels illegale IPTV, een aantal dat in enkele jaren ongeveer is verdubbeld. Deze diensten bieden voor weinig geld vrijwel alle zenders en sport, maar zijn instabiel, illegaal en riskeren malware en phishing. FTA is legaal en betrouwbaar, maar bevat geen Nederlandse betaalzenders of sportkanalen. Voor ontvangst van beide satellietposities volstaat doorgaans één schotel van 60 tot 80 centimeter met twee ontvangstkoppen, een DiSEqC-schakelaar en een DVB-S2-ontvanger; vrij zicht richting zuid tot zuidoost is essentieel.